Σ. Καλύβας/Νίκος Μαραντζίδης: Εμφύλια Πάθη

emfilia-pathi

…Το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ κυριάρχησε λοιπόν κυρίως γιατί οργάνωσε ένα μηχανισμό που υπάκουε σε ένα κέντρο και δρούσε υπερτοπικά με μεγάλη πειθαρχία στις δεδομένες συνθήκες και συγκριτικά με τους υπόλοιπους φορείς της Αντίστασης. Στηριζόμενο αρχικά στους βρετανικούς πόρους και στη συνέχεια στις δικές του δυνατότητες κινητοποίησης, στρατολόγησης και εξεύρεσης πόρων, κατάφερε να εξαπλωθεί ενσωματώνοντας τους ανταγωνιστές του όπου αυτό ήταν εφικτό ή εκκαθαρίζοντάς τους όπου μπορούσε. Το ιδεολογικό πρόταγμα του ΕΑΜ ήταν ένα μείγμα εθνικιστικής και λαϊκοδημοκρατικής ρητορικής που μπορεί να ήταν ριζοσπαστική αλλά δεν ήταν μοναδική ούτε εξηγεί την επιτυχία της οργάνωσης. Και άλλες αντιστασιακές οργανώσεις (ΕΔΕΣ, ΕΚΚΑ, ΠΕΑΝ κλπ) περιλάμβαναν τέτοια στοιχεία κοινωνικού μεταρρυθμισμού στο λόγο τους.
Η επιτυχία του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ σχετίζεται με τη δυνατότητά του να επιβάλει το μονοπώλιο της ισχύος του σε μεγάλη εδαφική έκταση. Έτσι εξηγείται άλλωστε το πραγματικό παράδοξο γεγονός της στιγμιαίας μεταμόρφωσης των συντηρητικών μικροιδιοκτητών της ελληνικής υπαίθρου σε οπαδούς της λαοκρατίας. Το γεγονός ότι το ΕΑΜ κατάφερε να αναπτυχθεί σε τέτοια έκταση και με τέτοια ταχύτητα είχε ως συνέπεια την “επιφανειακότητα” της ένταξης, δηλαδή τη μικρή πραγματικά επιρροή των ιδεών του στα μέλη του. Με απλά λόγια, πολλοί έγινα μέλη του είτε προσδοκώντας οφέλη ή από φόβο και όχι επειδή πείστηκαν από το σχέδιό του για την επόμενη μέρα. Έτσι εξηγείται η απότομη μεταστροφή πολλών οπαδών του που, ενώ στην περίοδο της Κατοχής εντάχθηκαν μαζικά στις πολυάριθμες εαμικές οργανώσεις φροντίζοντας να καταλάβουν θέσεις στην υπό διαμόρφωση λαϊκή δημοκρατία, μετά τα Δεκεμβριανά μεταμορφώθηκαν εν μια νυκτί σε στηρίγματα της εθνικοφροσύνης και διώκτες του ΚΚΕ.

Εκδόσεις Μεταίχμιο, Πρώτη Έκδοση Σεπτέμβριος 2015, σελ.161-162

About Der Landstreicher

Ιδού η αληθινή Ταϊτή, δηλαδή: πιστά πλασμένη με τη φαντασία μου. (Πολ Γκογκέν και Σαρλ Μορίς)............... Είμαστε εμείς οι ονειροπαρμένοι τρελλοί της γης με τη φλογισμένη καρδιά και τα έξαλλα μάτια. (Γιώργος Μακρής).............. Und wollt ihr wissen, wer ich bin, ich weiß es selber nicht, ich irre so durchs Leben hin, weiß nicht, wo ich zu Hause bin und will es wissen nicht. (Landstreicherlied, Arnold Waldwagner)...........

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: