Σέλλεϋ – Υπεράσπιση της Ποίησης

Dust Bowl in the 1930s - Dorothea Lange (5)

Δύο δρόμους ακολουθεί ο νους: Τη λογική και τη φαντασία. Με τη λογική θέτει τις σκέψεις του υπό έλεγχο κι ερευνά τον τρόπο που συνδυάζονται μεταξύ τους. Ενώ με τη φαντασία δρα πάνω σ’ αυτές, τις χρωματίζει με το δικό του φως, συνθέτει από τις υπάρχουσες καινούργιες σκέψεις που διατηρούν και στη νέα τους μορφή την ακεραιότητά τους. Φαντασία δεν είναι παρά το ποιείν ή αλλιώς η αρχή της σύνθεσης. Αντικείμενό της κάθε μορφή του σύμπαντος φυσικού κόσμου, της ύπαρξης καθ’ εαυτής. Λογική πάλι είναι το λογίζειν ή η αρχή της ανάλυσης. Σκοπός της η μελέτη των σχέσεων μεταξύ των πραγμάτων απλώς ως σχέσεων. Κάτι που την κάνει ν’ αντιμετωπίζει τις σκέψεις ως αλγεβρικές παραστάσεις μάλλον παρά ως ακέραιες μονάδες και να οδηγείται σε γενικά συμπεράσματα.

Λογική είναι η απαρίθμηση ποσοτήτων ήδη γνωστών. Φαντασία η αναγνώριση της αξίας αυτών των ποσοτήτων επί μέρους και ως σύνολο. Η λογική αποτιμά τις διαφορές, ενώ η φαντασία τις ομοιότητες των πραγμάτων. Είναι μάλιστα η λογική για τη φαντασία ό,τι το εργαλείο για τον τεχνίτη, το σώμα για το πνεύμα, η σκιά για την ύλη.

Ποίηση, με την πλατιά σημασία της λέξης, είναι η έκφραση της φαντασίας, σύμφυτη με την καταγωγή του ανθρώπου. Ένα όργανο είναι ο άνθρωπος που από μέσα του περνά μια σειρά εξωτερικών εντυπώσεων. Ωσάν αιολική λύρα, που πάνω της οι εναλλαγές του αέρα παράγουν μια διαρκώς μεταβαλλόμενη μελωδία. Όμως, ο άνθρωπος, καθώς και κάθε άλλο ον που διαθέτει αισθήσεις, έχει την επί πλέον ικανότητα, συντονίζοντας εσωτερικά ερεθίσματα και εντυπώσεις, να δημιουργεί όχι μελωδία μόνον, αλλά αρμονία. Είναι ωσάν η λύρα, με μια καθορισμένη αναλογία ήχων, να μπορούσε να προσαρμόσει τις χορδές της στις κινήσεις αυτού που παίζει. Όπως ο μουσικός μπορεί να εναρμονίσει τη φωνή του στον ήχο της λύρας.

* A defence of Poetry, 1821 (Μτφ. Ιουλίτα Ηλιοπούλου, 1996, Εκδόσεις Ύψιλον, σελ. 21-22)

adefencepoetry00shelgoog_0010

About Der Landstreicher

Ιδού η αληθινή Ταϊτή, δηλαδή: πιστά πλασμένη με τη φαντασία μου. (Πολ Γκογκέν και Σαρλ Μορίς)............... Είμαστε εμείς οι ονειροπαρμένοι τρελλοί της γης με τη φλογισμένη καρδιά και τα έξαλλα μάτια. (Γιώργος Μακρής).............. Und wollt ihr wissen, wer ich bin, ich weiß es selber nicht, ich irre so durchs Leben hin, weiß nicht, wo ich zu Hause bin und will es wissen nicht. (Landstreicherlied, Arnold Waldwagner)...........

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: